In gesprek met Willy Hendriks, schrijver van het leerzame schaakboek MFTL

Interview met Willy Hendriks, schrijver van het boek Move First Think Later, bekroond in 2012 met de English Chess Federation Book of the Year Award.

Van wie heb je schaken geleerd en hoe oud was je?

Goede vraag. Toen ik 12 was en op de middelbare school in Uden zat begon ik samen met een goede vriend te schaken. Wij waren beiden zeer fanatiek. Ik werd in die tijd ook lid van ODI uit Uden. Ik ben opgegroeid in Boekel. Toen in mijn schooltijd een echt damdorp. Je had een schaak- en damclub genaamd ’t Veldje. Deze club bestaat allang niet meer. Een onderwijzer van de lagere school gaf op school damles, vandaar damdorp.

Hoe ben je op het idee gekomen om MFTL te schrijven?

Daar ben ik voor gevraagd door uitgever Peter Boel. Ik schreef in die tijd schaakartikelen voor Schaaknieuws. Dit blad bestaat helaas niet meer. Johan van Mil was bij dit blad nauw betrokken. Peter vroeg aan mij om alle door mij geschreven artikelen te bundelen in een boek. Echter ik moest nog 75% schrijven om het boek te krijgen zoals het nu is. Het was heel hard werken om het boek compleet te maken. Maar hoe dan ook Move First Think Later was geboren.

Voor welke doelgroep heb je het boek geschreven?

Ik heb de artikelen in Schaaknieuws geschreven voor een ieder die geïnteresseerd is in schaken. De artikelen zijn een mix van filosofie, psychologie en schaken. Met als thema ‘wat gaat er in je hoofd om’, wanneer je aan het schaken bent. Wat ik in mijn boek onder andere heb gedaan is het vullen met veel diagrammen met weinig tekst eronder. Je hoeft er dus geen bord bij te pakken. Het is licht verteerbaar en een beetje vrolijk. Bovendien is het interessant voor de lezer.

Merijn van Delft schrijft in een recensie ‘de feelgood factor ontbreekt een beetje in het boek’.

Ik begrijp wat hij bedoelt. Mijn boek is heel enthousiast geschreven. Wat Merijn bedoelt is hoe enthousiast is de schaaktrainer en hoe brengt hij dit over op zijn pupillen. Een stukje bevlogenheid naar de kinderen wat iets moet opleveren voor hen. In mijn boek spreek ik hierover.

Snap je ook zijn term ‘onbewust vaardig’?

Dit is een term uit een bekend schaakschemaatje. In mijn boek gaat het juist over bewust en onbewust toepassen tijdens het schaken. Kijk, je kan met de jaren een hoop schaakkennis opdoen dat je dan onbewust toepast tijdens de partijen. Dit kun je niet uit een simpel schema leren. Centraal thema in mijn boek is ‘minder gestructureerd’. Je moet heel goed naar de stelling kijken en ontdekken welke richting de partij opgaat. Dit kun je doen door concrete zetten te spelen. Neem Jeremy Silman, hij zit meer in het schematisch denken. Maar je moet trial en error toepassen. Dit is precies wat mijn titel van mijn boek zegt, Move First Think Later.

Steve Giddins schreef ‘one of the best and most entertaining instructional books I ever seen’. Hoe voelt zo’n reactie en wat doet het met je?

Steve heeft als eerste deze reactie gegeven. Het boek was nog niet op de markt gebracht. Dit deed mij ontzettend goed. Het gaf mij een gevoel van grote feestvreugde.

In 2012 ontving je de English Chess Federation Book of the Year Award uit handen van Adams. Is het een toffe man?

Ik ken hem niet persoonlijk. Het lijkt mij een aardige man. De winnaar wordt getrapt gekozen. Er is eerst een voorselectie, tot het moment dat er vier overblijven. Hieruit wordt de winnaar gekozen. Deze prijs had ik echt niet verwacht. Ook Kasparov zat nog in de race voor de titel. Toen ik via hun site  vernam dat mijn boek had gewonnen was dat voor mij een zeer euforisch moment. Mijn boek was nog maar vier à vijf  maanden uit en dan al zo’n belangrijke prijs winnen. Ik heb toen thuis een goede fles wijn opengemaakt.

Je boek is zelfs uitgegeven in de Italiaanse en Duitse taal. Gaat de verkoop goed? Van wie was het idee om het in de Italiaanse taal uit te geven?

Klopt, het is in de Engelse, Italiaanse en Duitse taal uitgegeven. Een uitgever en schaakwinkel in Bologna nam het initiatief om het in de Italiaanse taal uit te geven. Het gaat om een oplage van 500 stuks. De naam van de uitgever in Italië is Le due Torri (vertaling: de twee torens). Mocht ik ooit in Bologna komen dan ga ik de uitgever zeker met een bezoek vereren. De Duitstalige versie bereikt een groter gebied. Ik verwacht binnenkort dat deze uitverkocht is.

Vind je de cover op het boek van de Italiaanse uitgave mooier?

De Italiaanse cover vind ik veel mooier dan de Nederlandse uitgave. Deze vind ik te geel. De Italiaanse daarentegen beeld het schaakdenken zoals in mijn boek omschreven staat, heel goed uit. De omslagen worden zelf door de uitgevers bepaald. Ik heb hier geen invloed op.

Op je website staan tekeningen van schakende katten. Ben je een liefhebber van katten of fan van Aljechin, die zich ook omringde met katten?

Ja, ik ben een echte kattenliefhebber, geen Aljechinfan. Ik heb deze pentekeningen van mijn vrouw gekregen voor mijn verjaardag. In het boek spelen ze op een gegeven moment nog een rol. Net als in een film.

Heb je nog ambities om een grootmeestertitel binnen te halen?

Ach, op mijn leeftijd zou het een wonder zijn dat ik nog grootmeester zou worden. Ik probeer er wel naar te streven maar ga er niet op jagen. Tot nu toe heb ik twee grootmeesternormen behaald. Ik weet dat het een hele opgave is. Je rating moet boven de 2500 Elo uitkomen. Maar ik moet eerst de 2400 behouden. Dit is een groot punt van zorg.

Ben je nog werkzaam voor de Koninklijke Nederlandse Schaakbond?

Bij de KNSB ben ik coördinator talentontwikkeling. Ik geef trainingen en zorg ook voor uitzendingen van talentvolle schaakjeugd. Als talent zie ik onder andere Jorden van Foreest. Zijn overgrootvader was vroeger een belangrijk schaker in Nederland. Hij schreef zelfs nog een schaakboek. Jorden zie ik binnen de kortste keren een grootmeestertitel binnenhalen. Het is wel een opgave om de vaart erin te houden.

Je speelt voor De Toren uit Arnhem. Ben je volop actief binnen deze club en op wat voor manier?

Ik geef trainingen aan de jeugd van De Toren in Arnhem. De Toren heeft 100 jeugdleden. Ik denk dat De Toren een van de clubs binnen Nederland is met de meeste jeugdleden. Diverse jeugdspelers spelen in het eerste team van De Toren. Zelf speel ik ook in het eerste team.

Hoe zie je de toekomst voor het schaken?

Optimistischer dan jaren geleden. Toen was er een terugloop van leden op de clubs. Er wordt tegenwoordig veel schaak gespeeld op het internet. India en China zijn landen die wereldwijd in opmars zijn. China won zelfs de Olympiade. Qua speeltempo is er in de jaren ook veel veranderd. De Duitse bond is weer terug naar twee uur voor 40 zetten per persoon per partij. Ikzelf speel ook in de Duitse schaakbond bij Bochum. Zij spelen tweede klasse Duitse bond. Deze klasse is te vergelijken met de meesterklasse in Nederland. In de Duitse schaakbond spelen vele sterke internationale topspelers. Er zijn dus altijd spannende wedstrijden.

Komt er nog een vervolg op Move First Think Later?

Ik hoop het. Ik ben al bezig met het schrijven van een vervolg op MFTL. Het vervolgboek zal niet op korte termijn uitgegeven worden. Ik zal er hard voor moeten werken en ben ook duidelijk afhankelijk van gezonde inspiratie. Maar ik ben still on the Move.

alinea_4004Willy-Hendriks

3 Reakties

  1. Ebe
    Dit boek heeft mijn begrip van wat er in het hoofd van een schaker omgaat radicaal veranderd. Heilige huisjes (Kotov, Silman) laat hij instorten. Wij zien nu eenmaal al zetten voordat we bewust gaan nadenken. Hoe heb je dit gesprek geregeld? Ik ben er wel jaloers op. Na Move First Think Later heb ik het boek "Thinking Fast and Slow" van Kahneman gelezen. Dat heeft mijn begrip van hoe mensen denken een heel stuk verder gebracht. Dit alles zou er toe moeten leiden dat ik beter ga denken en schaken, maar dat is nog niet zichtbaar.
  2. Prima interview, Martin! Goed gedaan jochie! Ook geïnspireerd door Ebe's enthousiasme ga ik meteen het boek bestellen!
  3. Leuk!!! interview Martin.